ضرر ٧٠ ميليون نفر از گراني دلار
یکشنبه, 26 مهر 1394 ساعت 08:55

ضرر ٧٠ ميليون نفر از گراني دلار

نوشته شده توسط 
این مورد را ارزیابی کنید
(0 رای‌ها)

قیمت ارز  یکی از  فاکتورهای دخیل در صادرات
سعید لیلاز . کارشناس اقتصادی

این موضوع به کلی درست است؛ دولت‌ها موظف هستند اگر نمی‌توانند تورم را کنترل کنند، به اندازه نرخ تورم، اجازه افزایش نرخ ارز را بدهند. اگر قرار است نرخ ارز را کنترل کنند باید به تورم لگام بزنند. دولت فقط در این شرایط می‌تواند مخالف افزایش قیمت ارز باشد. در این مسئله ورودی ارز ناشی از درآمدهای نفتی نیز مؤثر است. در شرایطی که قیمت نفت به شدت افت کرده و ارزی که وارد کشور می‌شد کاهش یافته، افزایش قیمت ارز گریزناپذیر است. اگر در این اوضاع بر تثبیت نرخ ارز اصرار شود، احتمال اینکه دوباره نظام سهمیه‌بندی روی کار بیاید و مانند سال ٩١ شاهد افزایش سه برابری نرخ ارز باشیم، زیاد است. در دو سال گذشته دولت یازدهم نرخ دلار دولتی را از دو‌هزار و ٤٠٠ تومان به حدود سه‌هزار تومان رسانده است؛ این مسئله می‌تواند نقطه شروع خوبی برای واقعی‌سازی نرخ ارز باشد؛ اما این مسئله تبعات دارد. در حقیقت در اقتصاد هیچ تصمیمی اختراع نشده که بدون تبعات باشد. اگر کسی در مسائل اقتصادی بگوید سیاست‌هایی را اجرا می‌کند که تبعات ندارد، نباید باور کرد. اول باید دید اولویت دولت چیست، آیا هنوز مهار و کاهش نرخ تورم اولویت دارد یا رونق اقتصادی و ایجاد اشتغال و امثال آن اولویت پیدا کرده است. برخی می‌گویند اگر افزایش قیمت دلار منجر به توسعه صادرات می‌شود، چرا زمانی که قیمت دلار سه برابر شد، این اتفاق نیفتاد؟ باید گفت این اتفاق افتاده است، همین حالا اقتصاد ایران ٥٠ تا ٦٠‌ میلیارد دلار صادرات دارد و طبق اظهارنظر مسئولان بین ٢٠ تا ٢٥‌ میلیارد دلار نیز به ‌صورت قاچاق صادر می‌شود؛ پس صادرات ایران توسعه پیدا کرده است. ایران حداقل بدون احتساب صادرات محصولات نفتی، حدود ١٠‌درصد تولید ناخالص داخلی را صادر می‌کند. این میزان در سال ٢٠١٤ برای آمریکا حدود ٩‌درصد بوده است؛ اما نکات دیگری هم قابل توجه است. از این گذشته هیچ کشوری خواهان گران‌شدن پول ملی خود نیست. البته واقعی‌سازی قیمت ارز، فقط یکی از عوامل و فاکتورهای دخیل در افزایش یا کاهش توان صادراتی محسوب می‌شود. فضای عمومی کسب‌وکار کشور و روابط دیپلماتیک پایدار و ادامه‌دار کشور نیز از فاکتورهای بااهمیتی است که در غیاب آنها افزایش نرخ ارز کمک زیادی به صادرات نخواهد کرد. بزرگ‌ترین خدمتی که دولت می‌تواند به تولید و صادرات بکند این است که اگر نمی‌تواند مقدمات تثبیت نرخ ارز، مانند مهار تورم را فراهم آورد، قیمت ارز را منظم و پیش‌بینی‌پذیر کند. 

مشکلات اقتصاد با تعدیل نرخ ارز حل نمی‌شود
هادی حق‌شناس . کارشناس اقتصادی

پژوهش‌های علمی‌اي که در اقتصاد ایران و آن هم در چهار دهه گذشته انجام گرفته، نشان نمی‌دهد که افزایش نرخ ارز، منجر به افزایش صادرات غیرنفتی می‌شود. 
قطعا افزایش نرخ ارز ممکن است در کوتاه‌مدت بر رشد اقتصادی مؤثر باشد اما رشد اقتصادی که در نتیجه افزایش تولید و تقاضاست، توسط متغیر نرخ ارز تعیین‌کننده نیست. 
در اقتصاد ایران مشکلات صرفا با یک متغیر تعدیل نرخ ارز قابل‌حل نیست. یکی از مشکلات ما در اقتصاد کشور کیفیت تولید است. 
کالا‌هاي ما نه از منظر قیمت که به نرخ ارز ارتباط دارد بلکه از نظر کیفیتی، در رقابت با مشابه خارجی مشکلاتی دارند ضمن آنکه دراین‌میان بنگاه‌های اقتصادی با مشکل بهره‌وری مواجه هستند به‌طوری‌که مهم‌ترین زیرساخت‌های کشور مثل آب، برق، گاز، مخابرات و نیروگاه‌های برقی همگی در بهره‌وری و در نرخ بازدهی مشکل دارند. نمی‌توان صرفا رشد اقتصادی را به نرخ ارز ربط داد و برای اینکه به شرایط رکودی پایان بدهیم، بگوییم که تقاضای خارجی با نرخ ارز تحریک شود. 
در طول سنوات گذشته به‌جز چهار کالا همچون فرش، پسته، زعفران و خاویار مابقی کالاهایی که صادر کردیم، به خام‌فروشی یا پتروشیمی برمی‌گردد. نمی‌توان این‌طور تحلیل کرد که با تعدیل نرخ ارز مشکلات بخش تقاضا حل می‌شود بلکه باید سایر متغیرهای دیگر بخش تولیدی نیز تغییر کند. 
این پژوهش صرفا به متغیر تعدیل نرخ ارز اشاره کرده است اما در محیط اقتصاد کلان متغیرهای دیگر نیز نقش مهمی ایفا می‌کنند و نباید نقش آن متغیرها را در اقتصاد کلان نادیده گرفت. اگر نرخ ارز بدون توجه به سایر متغیرها تغییر کند، منجر به افزایش قیمت کالاهای واسطه‌ای می‌شود. 
این نکته را هم نباید فراموش کنیم که صادرکنندگان همواره به‌دنبال افزایش نرخ ارز هستند چون افزایش نرخ ارز در کوتاه‌مدت منجر به تقویت صادرات غیرنفتی می‌شود درحالی‌که باید بررسی کنیم که کدام‌یک هزینه و درآمد بیشتری به اقتصاد تحمیل می‌کند. جدای از اینها صادرات غیرنفتی ما ناشی از ارزش افزوده نیست بلکه صادرات ما در مواد اولیه و خام‌فروشی است. 
درهر‌حال ما باید به‌دنبال سیاست یکسان‌سازی نرخ ارز باشیم تا فاصله نرخ ارز رسمی و واقعی به حداقل ممکن برسد اما این موضوع قاعدتا متفاوت خواهد بود و در این حالت این راهکار می‌تواند منجر به تحریک تقاضا و خروج از رکود شود.

خواندن 442 دفعه
برای ارسال نظر وارد سایت شوید

ارتباط با ما

آدرس: بوشهر - انتهای خیابان گمرگ - عمارت کازرونی

صندوق پستی: 3637-75135

تلفنخانه:07733327280

عضویت در خبرنامه

کاربر گرامی برای اطلاع از آخرین مطالب سایت، در خبرنامه عضو شوید.